Παρασκευή, 29 Ιανουαρίου 2016

Φιρμάνια και εκβιασμοί της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας ενάντια στην Ελλάδα | Η ομιλία του Ερίκ Τουσέν στο Ευρωκοινοβούλιο


Φιρμάνια και εκβιασμοί της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας ενάντια στην Ελλάδα

Η ομιλία του Ερίκ Τουσέν στο Ευρωκοινοβούλιο




Ακολουθεί σύνοψη της ομιλίας που έκανε στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ο Ερίκ Τουσέν στις 14 Ιανουαρίου 2016 με την ευκαιρία της διεθνούς συνάντησης που οργάνωσε η Ομάδα της Αριστεράς στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο GUE/NGL (Ευρωπαϊκή Ενωμένη Αριστερά/ Σκανδιναβική Πράσινη Αριστερά). Το θέμα ήταν «Η ΕΚΤ, η μη εκλεγμένη κυβέρνηση της Ευρώπης». 
(Για το πλήρες πρόγραμμα δείτε: http://www.guengl.eu/news/article/the-ecb-europes-unelected-government).

Ο Ερίκ Τουσέν έκανε την ομιλία του σε ένα πάνελ του οποίου συντονιστής ήταν ο Δημήτρης Παπαδημούλης, ευρωβουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ. Οι υπόλοιποι ομιλητές στο πάνελ ήταν η Μαρίκα Φραγκάκη, επικεφαλής του τμήματος οικονομικών στην πολιτική γραμματεία του ΣΥΡΙΖΑ και ο Pearse Doherty, εκπρόσωπος για οικονομικά ζητήματα στο Ιρλανδικό κόμμα Σιν Φέιν. Στα υπόλοιπα πάνελ τα οποία δημιουργήθηκαν στη διάρκεια της ημέρας η οποία ήταν αφιερωμένη στην ΕΚΤ, μετείχαν η Gabi Zimmer, ευρωβουλευτής του Die Linke και πρόεδρος της GUE/NGL, ο Fabio Di Masi, επίσης ευρωβουλευτής του Die Linke, ο Miguel Urban, ευρωβουλευτής των Podemos και ο Harald Schumann ο οποίος έφτιαξε ένα υπέροχο ντοκιμαντέρ για την Τρόικα (βλέπε http://www.arte.tv/guide/fr/051622-000/puissante-et-incontrolee-la-troika). Μπορείτε να δείτε όλες τις συζητήσεις σε βίντεο στο: http://www.guengl.eu/news/article/the-ecb-europes-unelected-government

* * * * *

1. O Ζαν-Κλοντ Τρισέ, πρόεδρος της ΕΚΤ, ενώ σχεδιαζόταν το μνημόνιο που επιβλήθηκε στην Ελλάδα τον Μάιο του 2010, απειλούσε να διακόψει τη ρευστότητα που χρειαζόντουσαν οι ελληνικές τράπεζες αν η Ελλάδα ζητούσε μείωση του χρέους.

Στη διάρκεια της ακρόασης ενώπιον της Επιτροπής Αλήθειας για το Ελληνικό Δημόσιο Χρέος, ο Παναγιώτης Ρουμελιώτης, ο οποίος εκπροσωπούσε την Ελλάδα στο ΔΝΤ από τον Μάρτιο του 2010 έως τον Δεκέμβριο του 2011 πριν γίνει αντιπρόεδρος στην τράπεζα Πειραιώς, δήλωσε: «O κ. Τρισέ-πρόεδρος τότε της ΕΚΤ-ήταν μεταξύ αυτών που αντιδρούσαν στην αναδιάρθρωση χρέους απειλώντας να διακόψει την ρευστότητα στην Ελλάδα. Στην πραγματικότητα, ο κ. Τρισέ μπλόφαρε προκειμένου να διασώσει τις γαλλικές και γερμανικές τράπεζες!». Βλέπε http://cadtm.org/Audition-de-Panagiotis-Roumeliotis

Το 2015, υπό την προεδρία του Μάριο Ντράγκι, η ΕΚΤ πραγματοποίησε την απειλή που είχε εκστομίσει ο προκάτοχός του, Ζαν-Κλοντ Τρισέ.

2. Τον Μάιο του 2010 η ΕΚΤ συνέβαλε στη δημιουργία της Τρόικας η οποία επέβαλε μέτρα τα οποία παραβίαζαν τα θεμελιώδη δικαιώματα των Ελλήνων πολιτών.

Η έκθεση της Επιτροπής Αλήθειας για το Ελληνικό Δημόσιο Χρέος περιλαμβάνει κατάλογο μέτρων τα οποία υπαγόρευσε η Τρόικα (εντός της οποίας η ΕΚΤ έπαιξε και συνεχίζει να παίζει βασικό ρόλο) με αποτέλεσμα την παραβίαση των θεμελιωδών δικαιωμάτων.

Τα δάνεια τα οποία χορηγήθηκαν στην Ελλάδα μέσα στο πλαίσιο του μνημονίου χρησιμοποιήθηκαν για να προστατεύσουν τα συμφέροντα των μεγάλων ιδιωτικών γαλλικών, γερμανικών και ελληνικών τραπεζών παρόλο που ήταν υπεύθυνες για την κερδοσκοπική χρηματοπιστωτική φούσκα η οποία άρχισε να σπάει το 2009.

3. Εντός του πλαισίου του SMP (Πρόγραμμα Αγοράς Χρεογράφων), το 2010-2011-2012 η ΕΚΤ αγόρασε Ελληνικά ομόλογα με σημαντική έκπτωση.

Τρίτη, 12 Ιανουαρίου 2016

Γιώργος Μπάλιας "Η κυ­βέρ­νη­ση του ΣΥ­ΡΙ­ΖΑ και η προ­στα­σία του πε­ρι­βάλ­λο­ντος"


Του Γιώρ­γου Μπά­λια*

Εί­ναι κοι­νός τό­πος ό­τι η προ­στα­σία του πε­ρι­βάλ­λο­ντος α­πο­τε­λεί έ­να α­πό τα βα­σι­κά α­ξια­κά χα­ρα­κτη­ρι­στι­κά, που προσ­διο­ρί­ζουν τη φυ­σιο­γνω­μία ε­νός α­ρι­στε­ρού κόμ­μα­τος. Όπως, μά­λι­στα, ε­πι­ση­μαί­νει ο Πωλ Μέϊσον (The Guardian, 21.12.2015), η σύγ­χρο­νη ρι­ζο­σπα­στι­κή α­ρι­στε­ρά δια­φο­ρο­ποιεί­ται α­πό τις άλ­λες πο­λι­τι­κές δυ­νά­μεις στο στρα­τη­γι­κό στό­χο, που δεν εί­ναι άλ­λος α­πό την πε­ρι­βαλ­λο­ντι­κή προ­στα­σία (ό­πως στο πα­ρελ­θόν ή­ταν ο κε­ντρι­κός σχε­δια­σμός). Πράγ­μα­τι, αν α­να­τρέ­ξει κα­νείς στα σχε­τι­κά κεί­με­να του ΣΥ­ΡΙ­ΖΑ, θα δια­πι­στώ­σει α­βία­στα ό­τι α­ντα­να­κλά­ται σε αυ­τά η πα­ρα­πά­νω ο­πτι­κή.
Ενώ έ­τσι έ­χουν τα πράγ­μα­τα σε σχέ­ση με το κόμ­μα, δεν συμ­βαί­νει το ί­διο με την κυ­βέρ­νη­ση του ΣΥ­ΡΙ­ΖΑ. Ένας πε­ρί­που χρό­νος α­πό την α­νά­λη­ψη της ε­ξου­σίας εί­ναι αρ­κε­τός για να προ­βού­με σε έ­να πρώ­το α­πο­λο­γι­σμό. Ο α­πο­λο­γι­σμός λοι­πόν -για να χρη­σι­μο­ποιή­σου­με μια πα­λαιά έκ­φρα­ση- δεν εί­ναι συ­νο­λι­κά θε­τι­κός, θα γί­νει δε συ­νο­λι­κά αρ­νη­τι­κός αν συ­νε­χί­σει την ί­δια πο­ρεία. Όπως εί­ναι κα­τα­νο­η­τό, δεν εί­ναι δυ­να­τόν στο πλαί­σιο αυ­τού του άρ­θρου να γί­νει α­να­λυ­τι­κή α­να­φο­ρά στα πε­πραγ­μέ­να της κυ­βέρ­νη­σης του ΣΥ­ΡΙ­ΖΑ σχε­τι­κά με το πε­ρι­βάλ­λον και την προ­στα­σία του. Θα πε­ριο­ρι­στού­με, λοι­πόν, σε με­ρι­κές λί­γο-πο­λύ εμ­βλη­μα­τι­κές πε­ρι­πτώ­σεις, που δί­νουν το στίγ­μα της εν λό­γω πο­λι­τι­κής και δι­καιο­λο­γούν το προ­α­ναγ­γε­λό­με­νο συ­μπέ­ρα­σμα.

Κλι­μα­τι­κή αλ­λα­γή

Η κλι­μα­τι­κή αλ­λα­γή δεν εί­ναι α­πλώς έ­να α­πό τα με­γα­λύ­τε­ρα προ­βλή­μα­τα που α­ντι­με­τω­πί­ζουν σή­με­ρα λα­οί και κυ­βερ­νή­σεις. Εξ αι­τίας του πλα­νη­τι­κού χα­ρα­κτή­ρα των αι­τίων και των ε­πι­πτώ­σεών της, συ­νι­στά ταυ­τό­χρο­να και μια πρό­κλη­ση για την αλ­λα­γή της πο­λι­τι­κής, οι­κο­νο­μι­κής και κοι­νω­νι­κής τά­ξης στον πλα­νή­τη. Η Συμ­φω­νία για το κλί­μα που ψη­φί­στη­κε στο Πα­ρί­σι τον Δε­κέμ­βριο 2015 α­πο­τε­λεί έ­να μεί­ζον γε­γο­νός και μπο­ρεί να α­πο­τε­λέ­σει την α­φε­τη­ρία γι’ αυ­τή την αλ­λα­γή. Ο ΣΥ­ΡΙ­ΖΑ με κεί­με­νο που υιο­θέ­τη­σε η Πο­λι­τι­κή Γραμ­μα­τεία (Νοέμ­βριος 2015) α­νέ­δει­ξε τη σπου­δαιό­τη­τα του ζη­τή­μα­τος και α­να­λυ­τι­κά προσ­διό­ρι­σε τους συ­γκε­κρι­μέ­νους στό­χους για μια νέα οι­κο­νο­μία χα­μη­λού άν­θρα­κα. Να ση­μειω­θεί ό­τι ή­ταν το μό­νο κόμ­μα στην Ελλά­δα που δη­μο­σίευ­σε έ­να ε­κτε­νές και πε­ριε­κτι­κό κεί­με­νο ε­νό­ψει της Διά­σκε­ψης του Πα­ρι­σιού.
Από την πλευ­ρά της η κυ­βέρ­νη­ση ε­πέ­δει­ξε α­σύγ­γνω­στη α­δρά­νεια στο συ­γκε­κρι­μέ­νο γε­γο­νός. Ει­δι­κό­τε­ρα, το κα­θ’ ύ­λην αρ­μό­διο Υπουρ­γείο Πε­ρι­βάλ­λο­ντος ού­τε α­πλή α­να­κοί­νω­ση για το θέ­μα δεν ε­ξέ­δω­σε. Αν μά­λι­στα α­να­τρέ­ξει κα­νείς στην ι­στο­σε­λί­δα του Υπουρ­γείου, θα δια­πι­στώ­σει ό­τι σχε­δόν τα πά­ντα, σχε­τι­κά με την α­ντι­με­τώ­πι­ση της κλι­μα­τι­κής αλ­λα­γής, στα­μα­τούν πε­ρί­που στο 2010! Έτσι, σύμ­φω­να με το Υπουρ­γείο δεν υ­πήρ­ξε Διά­σκε­ψη στο Πα­ρί­σι, ού­τε έ­χουν δια­τυ­πω­θεί με­τά το 2010 προ­τά­σεις α­πό την ΕΕ ή α­πό άλ­λα κρά­τη μέ­λη για την α­ντι­με­τώ­πι­ση της κλι­μα­τι­κής αλ­λα­γής (που ό­ντως υ­πάρ­χουν και μά­λι­στα εί­ναι αρ­κε­τές και ε­ξαι­ρε­τι­κά εν­δια­φέ­ρου­σες). Σχε­τι­κά με την εν λό­γω α­ντι­με­τώ­πι­ση, το Υπουρ­γείο πε­ριο­ρί­ζε­ται στην ε­θνι­κή στρα­τη­γι­κή για τη μείω­ση των εκ­πο­μπών α­ε­ρίων θερ­μο­κη­πίου, η ο­ποία ό­μως α­φο­ρά στην πε­ρίο­δο 2000-2010! Ανα­φο­ρι­κά με τη στρα­τη­γι­κή προ­σαρ­μο­γής, η πρό­τα­ση που κα­τέ­θε­σε το Υπουρ­γείο δεν εί­ναι ου­σια­στι­κά τί­πο­τε άλ­λο, πα­ρά η κα­τα­τε­θεί­σα -ή­δη α­πό το 2007- πρό­τα­ση α­πό την Τρά­πε­ζα της Ελλά­δος.

Η α­δρά­νεια, ό­μως, της κυ­βέρ­νη­σης δεν πε­ριο­ρί­ζε­ται μό­νο σε αυ­τά που α­να­φέρ­θη­καν. Σε α­ντί­θε­ση με πολ­λά άλ­λα κρά­τη μέ­λη, δεν υιο­θέ­τη­σε δε­σμευ­τι­κούς στό­χους για την α­νά­πτυ­ξη των Α­ΠΕ και την προο­δευ­τι­κή α­πο­μείω­ση της χρή­σης ο­ρυ­κτών καυ­σί­μων. Πολ­λά κρά­τη μέ­λη της ΕΕ (Γαλ­λία, Γερ­μα­νία, Βέλ­γιο, Ολλαν­δία, Ιτα­λία κλπ) ή­δη α­πό το 2013-2014 υιο­θέ­τη­σαν «ε­θνι­κές στρα­τη­γι­κές χα­μη­λού άν­θρα­κα» για την πε­ρίο­δο 2015-2028 με κεί­με­να που εί­ναι νο­μι­κά δε­σμευ­τι­κά. Αντί­θε­τα, στην Ελλά­δα η μό­νη νο­μι­κά δε­σμευ­τι­κή πρό­τα­ση εί­ναι η δη­μιουρ­γία νέων μο­νά­δων πα­ρα­γω­γής η­λεκ­τρι­κής ε­νέρ­γειας με καύ­ση λι­γνί­τη. Όσο για τις Α­ΠΕ, η α­νά­πτυ­ξή τους γί­νε­ται ά­ναρ­χα, χω­ρίς σχέ­διο, σε πολ­λές δε πε­ρι­πτώ­σεις κα­θ’ υ­περ­βο­λή, με μο­να­δι­κό σκο­πό το κέρ­δος (οι λε­γό­με­νες ΒΑ­ΠΕ που συ­να­ντούν -δι­καίως- τη σφο­δρή α­ντί­δρα­ση των το­πι­κών κοι­νω­νιών).

Η έλ­λει­ψη δε­σμευ­τι­κών στό­χων για την α­νά­πτυ­ξη Α­ΠΕ α­να­πλη­ρώ­νε­ται α­πό μια α­κα­τα­νό­η­τη εμ­μο­νή στην πο­λι­τι­κή των α­γω­γών με­τα­φο­ράς φυ­σι­κού α­ε­ρίου και πε­τρε­λαίου. Πα­ρα­τη­ρού­με ό­τι το Υπουρ­γείο (τό­σο υ­πό την προ­η­γού­με­νη ό­σο και υ­πό τη ση­με­ρι­νή πο­λι­τι­κή η­γε­σία) προ­κρί­νει την πο­λι­τι­κή της α­νά­δει­ξης της χώ­ρας ως ε­νερ­γεια­κού κόμ­βου με την α­νά­πτυ­ξη των α­γω­γών. Αυ­τό, ό­μως, κά­θε άλ­λο πα­ρά συμ­βάλ­λει στην α­ντι­με­τώ­πι­ση της κλι­μα­τι­κής αλ­λα­γής, α­πε­να­ντίας την ε­πι­δει­νώ­νει. Άλλω­στε, αυ­τός εί­ναι και ο λό­γος που ο πρό­ε­δρος Ομπά­μα ε­γκα­τέ­λει­ψε αυ­τή την πο­λι­τι­κή και αρ­νή­θη­κε -πρό­σφα­τα- την ε­γκα­τά­στα­ση στο έ­δα­φος των Η­ΠΑ α­γω­γού με­τα­φο­ράς πε­τρε­λαίου (βλ. την πρό­σφα­τη α­πα­γό­ρευ­ση του α­γω­γού Keystone).

Η δια­χεί­ρι­ση των α­πο­βλή­τω­ν

Ένα α­πό τα ση­μα­ντι­κό­τε­ρα πε­ρι­βαλ­λο­ντι­κά προ­βλή­μα­τα διε­θνώς και το ση­μα­ντι­κό­τε­ρο, ί­σως, στη χώ­ρα μας εί­ναι η δια­χεί­ρι­ση των α­πο­βλή­των. Αξί­ζει, κα­τ’ αρ­χάς, να ση­μειω­θεί ό­τι η δια­χεί­ρι­ση των α­πο­βλή­των α­πο­τέ­λε­σε έ­ναν α­πό τους βα­σι­κό­τε­ρους το­μείς πο­λι­τι­κής που ε­πι­κε­ντρώ­θη­κε ο ΣΥ­ΡΙ­ΖΑ, τό­σο στο ε­πί­πε­δο των τε­λευ­ταίων πε­ρι­φε­ρεια­κών ε­κλο­γών, ό­σο και σ’ αυ­τό των ε­θνι­κών. Η πο­λι­τι­κή πρό­τα­σή του, έ­τσι ό­πως α­πο­τυ­πώ­θη­κε στο προ­ε­κλο­γι­κό του πρό­γραμ­μα και στις ει­δι­κό­τε­ρες ε­πε­ξερ­γα­σίες του τμή­μα­τος οι­κο­λο­γίας και πε­ρι­βάλ­λο­ντος, ή­ταν α­πλή και σα­φής: δη­μό­σιος χα­ρα­κτή­ρας της δια­χεί­ρι­σης των α­πο­βλή­των, η ο­ποία θα στη­ρί­ζε­ται στην ι­σχύου­σα νο­μο­θε­σία, με έμ­φα­ση στη δια­λο­γή στην πη­γή, στην α­να­κύ­κλω­ση και στην α­ξιο­ποίη­ση. Με άλ­λες λέ­ξεις, η πρό­τα­ση του ΣΥ­ΡΙ­ΖΑ α­πο­τε­λεί το­μή σε σχέ­ση με την α­κο­λου­θού­με­νη πο­λι­τι­κή που στη­ρί­ζο­νταν στην ε­μπλο­κή των ι­διω­τι­κών ε­ται­ριών, μέ­σω των πε­ρί­φη­μων ΣΔΙΤ και στην ε­πι­λο­γή για δια­χεί­ρι­ση των σύμ­μει­κτων α­πο­βλή­των.
Για να γί­νει α­ντι­λη­πτό, η δια­χεί­ρι­ση των σύμ­μει­κτων α­πο­βλή­των εί­ναι ε­πω­φε­λής μό­νο για τις ε­μπλε­κό­με­νες ε­ται­ρίες, κα­θώς τα κέρ­δη τους εί­ναι ά­με­σα συ­νυ­φα­σμέ­να με τις ει­σερ­χό­με­νες πο­σό­τη­τες των εν λό­γω α­πο­βλή­των (ό­σο πε­ρισ­σό­τε­ρες τό­σο με­γα­λύ­τε­ρα κέρ­δη). Ενώ αυ­τό εί­ναι κα­λό για τις ε­ται­ρίες, εί­ναι κα­κό για το πε­ρι­βάλ­λον και τη δη­μό­σια υ­γεία. Επι­πλέ­ον, εί­ναι και πα­ρά­νο­μο, διό­τι η ι­σχύου­σα νο­μο­θε­σία α­παι­τεί ιε­ράρ­χη­ση στη δια­χεί­ρι­ση των α­πο­βλή­των, που ξε­κι­νά με τη μείω­ση των πα­ρα­γό­με­νων πο­σο­τή­των και συ­νε­χί­ζε­ται με την ε­πα­να­χρη­σι­μο­ποίη­ση, την α­να­κύ­κλω­ση, την ε­νερ­γεια­κή α­ξιο­ποίη­ση και την τε­λι­κή διά­θε­ση. Ο σε­βα­σμός, λοι­πόν, στη νο­μο­θε­σία δεν συμ­φέ­ρει τις ε­ται­ρίες, για­τί εάν τη­ρη­θεί η ιε­ράρ­χη­ση δεν υ­πάρ­χει έ­δα­φος για δια­χεί­ρι­ση σύμ­μει­κτων α­πο­βλή­των, δη­λα­δή για προ­σπο­ρι­σμό υ­περ­κερ­δών. Να ση­μειω­θεί ό­τι -πράγ­μα που α­να­γνω­ρί­ζει και η Ευ­ρω­παϊκή Επι­τρο­πή- με τη δια­χεί­ρι­ση των α­πο­βλή­των α­σχο­λού­νται οι πιο πα­ρα­βα­τι­κές με­ρί­δες του κε­φα­λαίου, α­κρι­βώς ε­πει­δή τα κέρ­δη εί­ναι τε­ρά­στια και συν­δέ­ο­νται κα­τά κα­νό­να με την πα­ρα­βία­ση της νο­μο­θε­σίας.

Ενώ αυ­τά εί­ναι τα δε­δο­μέ­να και αυ­τή η θέ­ση του ΣΥ­ΡΙ­ΖΑ, ό­πως πε­ρι­γρά­φη­κε πα­ρα­πά­νω, η κυ­βερ­νη­τι­κή πο­λι­τι­κή φαί­νε­ται ό­τι κι­νεί­ται στον α­ντί­πο­δα. Συ­γκε­κρι­μέ­να, η πρώ­τη συμ­φω­νία για ΣΔΙΤ στον το­μέα της δια­χεί­ρι­σης των α­πο­βλή­των υ­πο­γρά­φη­κε πριν α­πό με­ρι­κούς μή­νες (α­φο­ρά στη δια­χεί­ρι­ση των α­πο­βλή­των της Πε­ρι­φέ­ρειας Δυ­τι­κής Μα­κε­δο­νίας), χω­ρίς η κυ­βέρ­νη­ση να προ­βά­λει την πα­ρα­μι­κρή α­ντί­δρα­ση, πα­ρά το ό­τι εί­χε υ­πο­χρέω­ση να το πρά­ξει, κα­θό­σον η εν λό­γω συμ­φω­νία δεν τη­ρεί τις προϋπο­θέ­σεις της κεί­με­νης νο­μο­θε­σίας. Πε­ραι­τέ­ρω, πριν α­πό λί­γες η­μέ­ρες στις 30 Δε­κεμ­βρίου, στην πρώ­τη συ­νε­δρία­ση της Διυ­πουρ­γι­κής Επι­τρο­πής Συ­ντο­νι­σμού Με­γά­λων Έργων Υπο­δο­μής για το Έργο Δια­χεί­ρι­σης Απορ­ριμ­μά­των της Πε­ρι­φέ­ρειας Πε­λο­πον­νή­σου «α­πο­φα­σί­στη­κε να συ­νε­χι­στεί η τρι­με­ρής δια­πραγ­μά­τευ­ση με­τα­ξύ της κυ­βέρ­νη­σης του προ­σω­ρι­νού α­να­δό­χου του έρ­γου και των ε­μπλε­κο­μέ­νων τρα­πε­ζών στη βά­ση των τεσ­σά­ρων ό­ρων που συ­ζη­τή­θη­καν α­πό την Επι­τρο­πή. Οι ό­ροι αυ­τοί εί­ναι να χω­ρο­θε­τη­θούν 2 ε­πί πλέ­ον μο­νά­δες, να μειω­θεί η συ­νο­λι­κή δυ­να­μι­κό­τη­τα των μο­νά­δων, να μειω­θεί η διάρ­κεια της Σύμ­βα­σης και να μειω­θεί η τι­μή (gate fee).»

Αυ­τό, λοι­πόν, που α­πο­φα­σί­στη­κε δεν εί­ναι τί­πο­τε άλ­λο πα­ρά η συ­νέ­χι­ση της ί­διας πο­λι­τι­κής (δια­χεί­ρι­ση συμ­μεί­κτων α­πο­βλή­των με σχε­δόν α­πο­κλει­στι­κό βά­ρος στην κα­τα­σκευή ΧΥ­ΤΑ), α­να­τρέ­πο­ντας έ­τσι την ε­πι­βαλ­λό­με­νη α­πό τη νο­μο­θε­σία ιε­ράρ­χη­ση, στην ο­ποία η τε­λι­κή διά­θε­ση σε ΧΥ­ΤΑ εί­ναι το τε­λευ­ταίο στά­διο της ιε­ραρ­χη­μέ­νης δια­χεί­ρι­σης και ό­χι το πρώ­το. Να ση­μειω­θεί ό­τι η κυ­βέρ­νη­ση προ­σα­να­το­λί­ζε­ται να κι­νη­θεί, ε­πί­σης, προς την ί­δια κα­τεύ­θυν­ση (δη­λα­δή στην ε­πι­λο­γή ΣΔΙΤ και δια­χεί­ρι­ση συμ­μεί­κτων α­πο­βλή­των) στην Ηλεία, στην Ήπει­ρο και στις Σέρ­ρες.
Άξια μνείας εί­ναι η πε­ρί­πτω­ση της Αττι­κής. Θυ­μό­μα­στε ό­λοι τους α­γώ­νες του κι­νή­μα­τος στην Αττι­κή (Κε­ρα­τέα, Γραμ­μα­τι­κό, Φυ­λή) για την α­πο­τρο­πή του σχε­δια­ζό­με­νου προ­γράμ­μα­τος δια­χεί­ρι­σης των α­πο­βλή­των με τις κο­στο­βό­ρες φα­ραω­νι­κές ε­γκα­τα­στά­σεις κυ­ρίως στο Γραμ­μα­τι­κό και στη Φυ­λή. Ο ΣΥ­ΡΙ­ΖΑ στή­ρι­ξε τους α­γώ­νες, μά­λι­στα δε στις τε­λευ­ταίες πε­ρι­φε­ρεια­κές ε­κλο­γές το ζή­τη­μα αυ­τό α­πο­τέ­λε­σε το βα­σι­κό δια­κύ­βευ­μα της ε­κλο­γι­κής μά­χης. Ωστό­σο, η κυ­βέρ­νη­ση κι­νεί­ται προς την α­ντί­θε­τη κα­τεύ­θυν­ση. Αντί να ε­πα­να­προσ­διο­ρί­σει το ζή­τη­μα ως ό­φει­λε, τον πε­ρα­σμέ­νο Δε­κέμ­βριο προέ­βη δια του αρ­μο­δίου υ­πουρ­γού στην α­να­νέω­ση της έ­γκρι­σης των πε­ρι­βαλ­λο­ντι­κών ό­ρων του ΧΥ­ΤΑ Γραμ­μα­τι­κού, τη στιγ­μή μά­λι­στα, που η Ευ­ρω­παϊκή Επι­τρο­πή ζη­τεί να της ε­πι­στρα­φούν τα χρή­μα­τα που διέ­θε­σε για την κα­τα­σκευή του ε­πι­κα­λού­με­νη πα­ρα­βιά­σεις της πε­ρι­βαλ­λο­ντι­κής νο­μο­θε­σίας.

Το ζή­τη­μα των Γε­νε­τι­κά Τρο­πο­ποιη­μέ­νων Οργα­νι­σμών (ΓΤΟ)

Οι ΓΤΟ α­πο­τε­λούν την πλέ­ον α­ντι­προ­σω­πευ­τι­κή πε­ρί­πτω­ση νέ­ας τε­χνο­λο­γίας, η ο­ποία συ­μπυ­κνώ­νει ζη­τή­μα­τα προ­στα­σίας του πε­ρι­βάλ­λο­ντος, συ­γκέ­ντρω­σης τε­ρά­στιας (οι­κο­νο­μι­κής και πο­λι­τι­κής) ε­ξου­σίας λί­γων ε­ται­ριών βιο­τε­χνο­λο­γίας και δια­τρο­φι­κής κυ­ριαρ­χίας. Για το λό­γο αυ­τό, ε­δώ και δε­κα­ε­τίες, εί­ναι έ­να α­πό τα κε­ντρι­κά ζη­τή­μα­τα που α­πα­σχο­λούν το διε­θνές πε­ρι­βαλ­λο­ντι­κό κί­νη­μα. Στην ΕΕ, πα­ρά τις αυ­στη­ρές ρυθ­μί­σεις, οι ΓΤΟ εί­ναι ση­μείο έ­ντο­νων α­ντι­πα­ρα­θέ­σεων με­τα­ξύ των κρα­τών με­λών α­πό τη μια πλευ­ρά και της Ευ­ρω­παϊκής Επι­τρο­πής α­πό την άλ­λη. Μπρο­στά στο α­διέ­ξο­δο που έ­χει δη­μιουρ­γη­θεί, η Επι­τρο­πή πρό­τει­νε την αλ­λα­γή του νο­μο­θε­τι­κού κα­θε­στώ­τος δί­νο­ντας στα κρά­τη μέ­λη αυ­ξη­μέ­νες ε­ξου­σίες.
Η νέα ο­δη­γία ψη­φί­στη­κε την ά­νοι­ξη του 2015, με την ευ­ρω­παϊκή α­ρι­στε­ρά και τους Πρά­σι­νους να την κα­τα­ψη­φί­ζουν στο Ευ­ρω­παϊκό κοι­νο­βού­λιο με το ε­πι­χεί­ρη­μα ό­τι ε­νι­σχύει τις θέ­σεις των ε­ται­ριών βιο­τε­χνο­λο­γίας. Αρκε­τά κρά­τη μέ­λη, με­τα­ξύ των ο­ποίων η Γερ­μα­νία, η Γαλ­λία και το Βέλ­γιο, έ­χουν αρ­χί­σει συ­ζη­τή­σεις για να μην με­τα­φερ­θεί η ο­δη­γία στα ε­θνι­κά δί­καια, εμ­μέ­νο­ντας στην ά­πο­ψη ό­τι τα προ­βλή­μα­τα θα ο­ξυν­θούν. Τον Οκτώ­βρη 2015 στο Ευ­ρω­παϊκό Κοι­νο­βού­λιο η Επι­τρο­πή Πε­ρι­βάλ­λο­ντος με συ­ντρι­πτι­κή πλειο­ψη­φία ζή­τη­σε α­πό την Επι­τρο­πή να α­πο­σύ­ρει την πρό­τα­ση τρο­πο­ποίη­σης του κα­νο­νι­σμού 1829/2003 για τα ΓΤ Τρό­φι­μα. Η εν λό­γω πρό­τα­ση εί­ναι πα­νο­μοιό­τυ­πη με τη νέα ο­δη­γία 2015/414. Εάν υ­πάρ­ξει α­πό­φα­ση για α­πό­συρ­ση της πρό­τα­σης τρο­πο­ποίη­σης του κα­νο­νι­σμού α­πό την ο­λο­μέ­λεια του ΕΚ σε λί­γες η­μέ­ρες (πράγ­μα ε­ξαι­ρε­τι­κά πι­θα­νό), θα α­να­κύ­ψει ζή­τη­μα με την εν λό­γω ο­δη­γία, κα­θό­σον οι αι­τή­σεις για έ­γκρι­ση γί­νο­νταν μέ­χρι τώ­ρα σω­ρευ­τι­κά και με τα δύο κα­θε­στώ­τα (ο­δη­γία και Κα­νο­νι­σμό).

Ενώ βρί­σκο­νται σε ε­ξέ­λι­ξη ό­λα τα πα­ρα­πά­νω, το ελ­λη­νι­κό υ­πουρ­γείο πε­ρι­βάλ­λο­ντος (πρώ­το αυ­τό σε ό­λη της ΕΕ) συ­νέ­τα­ξε νο­μο­σχέ­διο με το ο­ποίο εν­σω­μα­τώ­νει στο ε­θνι­κό δί­καιο τη νέα ο­δη­γία και το κα­τέ­θε­σε για δια­βού­λευ­ση. Η α­νά­λη­ψη αυ­τής της πρω­το­βου­λίας α­πό την πλευ­ρά της κυ­βέρ­νη­σης εί­ναι α­κα­τα­νό­η­τη, διό­τι, ό­πως ή­δη το­νί­στη­κε, πρό­κει­ται για μια ο­δη­γία για την ο­ποία έ­χουν δια­τυ­πω­θεί ε­πι­φυ­λά­ξεις ή και αρ­νή­σεις και μά­λι­στα ό­χι μό­νο α­πό την α­ρι­στε­ρά και τους πρά­σι­νους, αλ­λά α­πό ευ­ρύ­τε­ρες πο­λι­τι­κές και κοι­νω­νι­κές δυ­νά­μεις. Μία λύ­ση, λοι­πόν, υ­πάρ­χει: να α­πο­συρ­θεί α­μέ­σως το νο­μο­σχέ­διο και να συμ­με­τά­σχει η κυ­βέρ­νη­ση στις σχε­τι­κές συ­ζη­τή­σεις με τα άλ­λα κρά­τη μέ­λη και τα θε­σμι­κά όρ­γα­να της ΕΕ για μια δια­φο­ρε­τι­κή προ­σέγ­γι­ση του με­γά­λου αυ­τού ζη­τή­μα­τος.
Εί­ναι γνω­στό ό­χι μό­νο στην Ελλά­δα, αλ­λά και διε­θνώς ό­τι οι ε­ξο­ρύ­ξεις στις Σκου­ριές συ­νι­στούν έ­να α­πό τα με­γα­λύ­τε­ρα πε­ρι­βαλ­λο­ντι­κά ε­γκλή­μα­τα που συ­ντε­λού­νται αυ­τή τη στιγ­μή στην Ευ­ρώ­πη και ό­χι μό­νο. Γι’ αυ­τό το λό­γο που­θε­νά αλ­λού στην Ευ­ρώ­πη δεν έ­χει α­δειο­δο­τη­θεί έρ­γο τέ­τοιων δια­στά­σεων, πα­ρά τις κα­τά και­ρούς προ­σπά­θειες των με­γα­λύ­τε­ρων πα­γκο­σμίως ε­ται­ριών.

Για τις Σκου­ριές Χαλ­κι­δι­κής

Γύ­ρω α­πό αυ­τή την υ­πό­θε­ση έ­χει α­να­πτυχ­θεί έ­να πο­λύ­μορ­φο κί­νη­μα πο­λι­τών με κύ­ριο χα­ρα­κτη­ρι­στι­κό την ω­ρι­μό­τη­τά του και την άρ­θρω­ση υ­πεύ­θυ­νου πο­λι­τι­κού και ε­πι­στη­μο­νι­κού λό­γου α­πέ­να­ντι στη συ­ντε­λού­με­νη κα­τα­στρο­φή. Ο ΣΥ­ΡΙ­ΖΑ στή­ρι­ξε τους α­γώ­νες του κι­νή­μα­τος, υιο­θε­τώ­ντας, με­τα­ξύ των άλ­λων, ψή­φι­σμα στην ΚΕ, ο δε πρω­θυ­πουρ­γός συ­μπε­ριέ­λα­βε το ζή­τη­μα αυ­τό στις πρώ­τες προ­γραμ­μα­τι­κές δη­λώ­σεις.

Ενώ θα πε­ρί­με­νε κα­νείς να υ­λο­ποιη­θούν οι δε­σμεύ­σεις και ε­ξαγ­γε­λίες για την παύ­ση των ερ­γα­σιών στις Σκου­ριές, δυ­στυ­χώς συμ­βαί­νει το α­κρι­βώς α­ντί­θε­το. Η ε­ται­ρία συ­νε­χί­ζει το κα­τα­στρο­φι­κό της έρ­γο πα­ρά τις δια­πι­στώ­σεις σω­ρείας πα­ρα­βά­σεων α­πό τους ε­πι­θεω­ρη­τές πε­ρι­βάλ­λο­ντος διαρ­κώς α­πό τον Ια­νουά­ριο του 2015 μέ­χρι και σή­με­ρα. Μπρο­στά σ’ αυ­τή την πραγ­μα­τι­κό­τη­τα, το αρ­μό­διο υ­πουρ­γείο Πε­ρι­βάλ­λο­ντος (τό­σο υ­πό την προ­η­γού­με­νη ό­σο και υ­πό την τω­ρι­νή πο­λι­τι­κή η­γε­σία) α­σχο­λή­θη­κε και α­σχο­λεί­ται με δευ­τε­ρεύου­σας ση­μα­σίας θέ­μα­τα που α­φο­ρούν στην ε­φαρ­μο­γή των τε­χνι­κών με­λε­τών και δεν α­σχο­λή­θη­κε με αυ­τό που έ­πρε­πε, δη­λα­δή με την α­νά­κλη­ση της α­πό­φα­σης έ­γκρι­σης των πε­ρι­βαλ­λο­ντι­κών ό­ρων, που α­πο­τε­λεί τη βά­ση της νο­μι­μο­ποίη­σης ό­λων των ερ­γα­σιών της ε­ται­ρίας.

Έτσι, διαρ­κού­ντος του 2015 εκ­δί­δο­νται διά­φο­ρες υ­πουρ­γι­κές α­πο­φά­σεις, πλην ό­μως δευ­τε­ρεύου­σας ση­μα­σίας που δεν θί­γουν τον πυ­ρή­να του προ­βλή­μα­τος, με α­πο­τέ­λε­σμα να ξε­τυ­λί­γε­ται έ­να γαϊτα­νά­κι χω­ρίς τε­λειω­μό: η πο­λι­τι­κή η­γε­σία του υ­πουρ­γείου δια­βε­βαιώ­νει ό­τι με τις εν λό­γω α­πο­φά­σεις προ­σπα­θεί να λύ­σει το πρό­βλη­μα, στη συ­νέ­χεια οι πα­ρα­πά­νω α­πο­φά­σεις ο­δη­γού­νται στο ΣτΕ το ο­ποίο με τη σει­ρά του τις α­να­πέ­μπει στο υ­πουρ­γείο και έ­τσι κλεί­νει ο έ­νας κύ­κλος για να α­νοί­ξει έ­νας άλ­λος με μο­να­δι­κή στα­θε­ρά τη μη ε­πί­λυ­ση του προ­βλή­μα­τος. Πρέ­πει ε­πι­τέ­λους να τε­θεί τέρ­μα σε αυ­τό το α­διέ­ξο­δο και να υ­λο­ποιη­θεί η πρό­τα­ση του κι­νή­μα­τος: Να α­να­κλη­θεί η α­πό­φα­ση έ­γκρι­σης των πε­ρι­βαλ­λο­ντι­κών ό­ρων σύμ­φω­να με την κεί­με­νη νο­μο­θε­σία. Αλλά γι’ αυ­τό χρειά­ζε­ται η πο­λι­τι­κή πρω­το­βου­λία α­πό την κυ­βέρ­νη­ση.

Οι πα­ρα­πά­νω πε­ρι­πτώ­σεις εί­ναι οι πιο α­ντι­προ­σω­πευ­τι­κές της ά­σκη­σης της κυ­βερ­νη­τι­κής πο­λι­τι­κής στον το­μέα της προ­στα­σίας του πε­ρι­βάλ­λο­ντος με­τα­ξύ πολ­λών άλ­λων με πα­ρό­μοιας φύ­σης προ­βλή­μα­τα (ό­πως εί­ναι οι το­μείς της προ­στα­σίας της βιο­ποι­κι­λό­τη­τας, των υ­δα­τι­κών πό­ρων, των πα­ρά­κτιων ζω­νών ή της α­πο­κα­τά­στα­σης της ρύ­παν­σης στον Ασω­πό κλπ). Δί­νουν, ό­μως, μια σα­φή ει­κό­να στην ο­ποία δεν υ­πάρ­χει αυ­τό που θέ­λου­με. Αν συ­νε­χί­σει έ­τσι, στην ει­κό­να θα υ­πάρ­χει αυ­τό που δεν θέ­λου­με.